مدیریت خشم در کلاس درس: چالشی انسانی، راهکاری علمی
مقدمه:
همهی ما در طول تدریس یا یادگیری با لحظاتی از عصبانیت، تنش یا نارضایتی روبهرو شدهایم. اما سوال اینجاست: آیا خشم همیشه چیز بدیست؟ و مهمتر، چگونه میتوان آن را در کلاس درس کنترل و مدیریت کرد؟
خشم در محیط کلاس از کجا میآید؟
دانشآموزی که رفتار ناهنجار دارد
فشارهای روانی معلم یا دانشآموز
بینظمی در کلاس
کمبود امکانات یا زمان
خشم در اصل واکنشی طبیعی است، اما زمانی که کنترلنشده بروز کند، میتواند فرآیند یادگیری را مختل کند.
چرا مدیریت خشم در کلاس مهم است؟
افزایش کیفیت آموزش
ایجاد محیطی ایمن و آرام برای یادگیری
تقویت رابطه بین معلم و دانشآموز
پیشگیری از فرسودگی شغلی معلمان
راهکارهای علمی برای مدیریت خشم در کلاس
1. شناسایی محرکها
قبل از کنترل خشم، باید بدانیم چه چیزی ما را عصبانی میکند.
2. تکنیک توقف و نفس عمیق
مکث چند ثانیهای و یک نفس عمیق میتواند از بروز واکنش فوری و تند جلوگیری کند.
3. استفاده از لحن آرام و قاطع
صدای بلند یا تهدیدآمیز فقط خشم را تشدید میکند.
4. تقویت مهارتهای ارتباطی با دانشآموزان
برقراری ارتباط مؤثر، فضای کلاس را دوستانهتر میکند.
5. استفاده از زبان بدن مثبت
ایستادن مطمئن، لبخند و تماس چشمی مؤثرتر از فریاد است.
6. نوشتن احساسات در لحظهی خشم (در دفتر یا گوشی)
این کار به تخلیهی احساسی کمک میکند و از انفجار ناگهانی جلوگیری میکند.
7. کمک گرفتن از همکار یا مشاور مدرسه
خشم مزمن نشانهی فشاری درونی است که نباید نادیده گرفته شود.
تمرینی ساده برای معلمان:
هر زمان احساس کردید عصبانی شدهاید، قبل از واکنش، از خودتان بپرسید:
"آیا واکنشی که الان میدهم، به من و کلاس کمک میکند یا نه؟"
جمعبندی
مدیریت خشم در کلاس، مهارتی ضروری است که میتواند به بهبود فضای آموزشی کمک کند. معلمانی که یاد میگیرند احساسات خود را آگاهانه کنترل کنند، نه تنها آرامش خود را حفظ میکنند، بلکه به دانشآموزان نیز درس مهمی از هوش هیجانی میدهند.
اساتید و دانشجویان دانشگاه فرهنگیان خوزستان سایت حاضر را با هدف اشتراک دانش و تجربه در زمینه رشته های مختلف دانشگاه فرهنگیان راه اندازی نمودند. هدف آن است که دانشجویان ورودی هر سال این مرکز با همکاری با اساتید خود در دروس مختلف ، کتب علمی، فایل های تدریس، پروژه های علمی دانشجویی انجام شده، تجارب و خاطرات خود از آموزش دانش آموزان، محتواهای علمی و مفید، معرفی سایت های مورد نیاز حرفه معلمی و.... را با هدف کمک به آموزش و پرورش( سیاست گذارن/ معلمان / مدیران/ معاونین) و دانشگاه فرهنگیان( اساتید/ مدیران/ معاونین و دانشجو معلمان و مهارت آموزان ماده 28) به اشتراک بگذارند.